Меню
16+

Газета «Аха», издается с 13 июля 1944 года

Республика Бурятия/Окинский муниципальный район
8 декабря 2022, чт 2022.12.08 09:30:34
16+

АХА

АХА

Статьи

Статьи, интервью, аналитические материалы

Слово об Учителе

17.02.2022 14:58
Анатолий Захарович Матвеев родился 1 марта 1932 года в селе Хадахан Аларского района Иркутской области. После окончания средней школы работал в типографии г. Улан–Удэ. Затем в 1960 году поступил в Московский государственный университет им. В.И. Ленина. После окончания учебы был направлен в Окинский район учителем географии, где проработал до 1969 года.
17.02.2022

НАЯН НАҺАНАЙ НАНГИН ОЙ

Сагаан hарын Сагаалганай үдэрнүүдэй эхеэр Аха hайхан нютагаймнай эрхим хүндэтэйшүүлэй нэгэн болохо Валентина Батаевна Тулуева 80 наhанайнгаа нангин ой тэмдэглэбэ. Дэмбэрэлтэ энэ үдэр Валентина Батаевна үри хүүгэдhээнь, аша зээнэрhээнь, гушанарhаань, олон тоото ахадүүнэрhөөнь, үнаган нүхэдhөөнь үреэлэй hайхан үгэнүүдэй дээжэдэ хүртэн, сэдьхэлээ ханан баярай амаршалгануудые дээрэ тогтоон абаба. Гэхэтэй хамта, Ахын аймагай засаг дарга Матвей Валентинович Мадасов ба аймагай засагай Ветерануудай зүблэл тушаа ниитын хүдэлмэри хүтэлбэрилдэг Нима Намжилович Базаров Валентина Батаевнада «Баярай бэшэг» барюулан амаршалаад, үнэтэ бэлэгээр баярлуулаа.
11.02.2022

Арадай нааданууд

Cагаалганай үедэ арадай нааданууд — hэер шаалган, шагай шүүрээн, малгай нюулсаан, алта нюулсажа наадан, ёохор хатараан ехэ гоёор болодог байгаа. Һайн һайхан үреэлээ хэлсэжэ, ажана амгалан, амжалта түгэс, мал адууһаяа үдхэн һуухамнай болтогой гэжэ буряад арад түмэн зомнай хүсэдэг байгаа, мүнөөшье иимээр лэ Сагаалганаа угтанабди.
31.01.2022

История успеха семейной пекарни

Слова «Хлеб — всему голова» знакомы каждому жителю нашей страны с самого детства. А для того, чтобы хлеб попал на столы обычных людей, важным звеном в производственной цепи является труд пекарей, пекарни. Профессия пекарь — одна из древнейших. Людям свойственно особое отношение к хлебу: он всегда был и остаётся основным продуктом питания. Это значит, что и пекари, как профессионалы являются основой любой пекарни.
14.12.2021

ХУБИ ЗАЯАНАЙ ОШОН

(Үргэлжэлэл. Эхининь № 52 (9175) Наталья Лопсоновна 1978 ондо Түнхэнэй аймаг тоонтотой Валерий Бадмаевич Дармахеевтэй хуби заяагаа ниилүүлжэ Баир, Бадма хүбүүтэй, Туяна басагатай боложо, хүмүүжүүлжэ, эхэнэр хүнэй жаргал эдлэжэ, үнэр баян дээдын айл болоо. Валерий Бадмаевич Улаан-Үдын Хүдөө ажахын дээдын hургуули дүүргээд Ахын аймагта эльгээгдэжэ, засаг газарай финансово таhагай даагшаар томилогдоhон байhан. Ехэ тоо баримтада бэрхэ байhан, ажалайнь намтар ехэнхидээ шалгалтын талаар шалгалтын зургаанда хүдэлhэниие гэршэлнэ. Ехэ номгон, хүгтэй зугаатай, олон нүхэд hүүдэртэй, ажалша бэрхэ хүн байhан. Сүлөө сагтаа баhал буугаа баряад ой руу ябагалаад ерэхэ дуратай hэн. Yбшэн хүнhээ hураха hэн гү, гэнтэ хүндэ үбшэндэ нэрбэгдэжэ, сагhаань урид наhа бараhаниинь бултанда харамтай.
02.12.2021

ХУБИ ЗАЯАНАЙ ОШОН

Орьёл үндэр хайрхануудтай, үдхэн хүбшэ тайгатай Аха нютагай дэбисхэрые хүн зоной эзэлжэ, hуурижажа захалhанhаа абаад, Аха Алайр хоёрой хоорондо нягта холбоо барисаан тогтоhон гэхэ. Саг сагтаа Ахын зон Алайр руу нүүдэлөөр ябаhаншье ба Алайрhаа Аха руу зөөжэ ерэhэншье байна.
25.11.2021

КИНО: ПРОШЛОЕ и НАСТОЯЩЕЕ

Сейчас уже сложно представить, что кинематографа когда –то не было. Тем не менее кино – одно из самых молодых видов искусств. А как все начиналось? И кто был у истоков?
15.11.2021

ЕРЭН НАhАН ЕРБЫН ЕРЭЭ!

Лидия Жалсараевна Замбалова — ажалай ба дайнай ветеран, ЗАГСын ба архивай талаар ажалай ветеран, Ахын аймагай Хүндэтэ эрхэтэн.
29.10.2021

«ТYрэл хэлэн-тYшэг тYYхэ»

Алтан hайхан юртэмсэ дээрэ айдархан нялха үри боложо түрэhѳѳр, ашата эжынгээ hү амталан байхадаа арадайнгаа hайхан хэлэ шэнгээн үндыгѳѳ ха юмбибди. Ямаршье баян уянгата хэлэтэй зонбибди! Тэнгэриин хууляар амилhан аялгата буряад хэлэмнай бүмбэрсэг дэлхэйн магнайда мүндэлэн, олоной сэдьхэл уяруулан, домогто дуун болон дэлгэрнэл. Үгэ бүхэн соонь уг изагуураймнай hабагша ухаан бодолой сэсэн, буурал абымнай хүлэгэй хүгжэм болон зэдэлнэл. Орлигой дунда hургуули соо заншалта болоhон «Буряад хэлэнэй үдэрнүүд» октябриин 5-28 болотор үнгэрхөөр хараалагданхай. Нэн түрүүн ургажа ябаhан улаан бургааhадые түрэлхи буряад хэлэндээ, арадайнгаа сахижа ябаhан ёhо заншалдаа, түүхэдээ, соёл болбосоролдоо hонирхол түрүүлхэ, ухаан бодолдонь түрэлхи эхэ хэлэеэ, эхэ эсэгын hургаал заабаринуудые мэдэжэ ябаха тухай үрэhэ тариха, буряад уран зохёолшодойнгоо намтартай бүри дүтөөр танилсуулха, түрэл hайхан нэрэеэ гамнажа, сэгнэжэ ябаха тухай мэдэрэл түрүүлхын тула эмхидхэгдэдэг.
22.10.2021

«АХЫН УЙГАР ОМОГТОЙШУУЛ»

Уйгар хэлэтэй, хүнгэн яhатай, урса гэртэй, сагаа унаатай, сахир буутай, hорhон дэбтэртэй, үйhэн малгайтай, hарьhан үмдэтэй, борсо мяхатай, боро шүлэтэй... hоёд угсаатан!
22.10.2021

АГУУЕХЭ ДАЙНАЙ ЭХЕЭР ТΎРЭҺЭН YНДЭР НАhАТАН

Мүнөө жэл 80 наhанайнгаа дабаан дээрэ ябаhан үндэр наhатайшуул хоридохи зуун жэлэй эгээл хүндэ хүшэр сагта түрэhэн «Дайнай үеын үхибүүд» болоно. Энэ ехэ дайн дажар хэдэн гүрэнүүдэй зондо уйдхар гашуудал, зоболон асарhан гээд мэдэнэбди. Эгээ энэ үедэ түрэhэн үхибүүд үншэн үрөөhэнэй уй гашуудал амсажа, даараха үлдэхые, хүйтэ нойтониие бэе дээрээ үзэhэн, үлэн хооhониие мэдэрhэн гээшэ. Эдэ зоной үхибүүн наhандаа үзэhэн хаhа бүхы наhан соогоо мартагдашагүйгөөр, үсэгэлдэр болоhон үйлэ шэнги hанаан соонь бүхөөр хадуун үлэнхэйнүүд гэхэдэ алдуу болохогүй.
22.10.2021

Ажалша хүнүүд-манай баялиг

Минии эгээ дуратай хаhа Аха нютагтамни маряаhаар ерэбэ. Намарай саг Ахада хаа яа эртээр, хаа яа жэл орой ерэдэг. Юундэ, юунэйнь түлөө би алтан шара намарта дуратайбиб? Намарнай шэг шарайгаа хубилган, өөрынгөө hайхан зүhэ будаг, шэрэеэ дэлгэнэ.
22.10.2021

Эхэ эсэгынгээ заншал алдангүй…

Хүн бүхэндэ өөрын түрэһэн, түрүүшынхиеэ нара хараһан, түрүүшын алхамуудые хэжэ наһанайнгаа харгыда гараһан нэгэ зохидхон булахан байдаг. Эреэн маряан тала дайда, модон гэрнүүд. шубуудай аялга дуунууд, зоргоороо аашалhан һалхин — энэ манай түрэһэн орон. Юундэб гэхэдэ, энэ наһанаймнай зүрхэн соо үлэһэн манай дуратай тосхон. Бага тосхонойнгоо үдэр бүри ехэ, гоё боложо байһан сагта бидэнэр адли хүгжэнэбди. Сэсэглэн һалбаржа байһан нютагаймнай гоёлто — хүнүүд. Эдэ хүнүүдээр бидэ үдэртөө дэлгүүр соо, үйлсэдэ уулзанабди.Эдэмнай hайн hанаатай, даруу зантай, алдар сууда дадаагүй ажалша, малша Ахымнай зонууд. Тиигэбэ яабашье, ехэхэн амжалта туйлажа шадаһан бэрхэ зонууд олон.
08.10.2021

О коллеге — с любовью…

Учителем с большой буквы стал для нас Алексей Пурбоевич Папаев, кандидат географических наук, заместитель директора по учебно-воспитательной работе МАОУ «Орликская СОШ», учитель географии, педагог высшей категории, «Почетный работник общего образования Российской Федерации».
08.10.2021

ТүРүүШЫН САГААНУУД (ОРО)

Байгал далай шадар Россиин бүхы дэбисхэр дээрэ «Газар эдлэлгэ тухай засаг түрын бодолой нэгэдэмэл үйлэ хэрэгэй түсэб» гэhэн үйлэ хэрэгэй түсэбэй хэмжээнэй талаар 1993 ондо Тофаларhаа оронуудые (сагаануудые) худалдажа абаха грант манай Ахын аймагта үгтэhэн юм.
08.10.2021

«…Саяамни, Саяамни, түби дээгүүр эрьелдээшэ түгдэрхэй бишыхан хубишни гээшэб!…»

Хаан уулын зүүн талын хормойдо, Ногоон Дара Эхын мэлмы доро, уужам сэлгеэн Сэнсын талые уруудажа ябаха харгыда сарьдаг уулын нэрэ зүүhэн Саяан тосхон харагдадаг. Анхан түрүүн энэ hууриниие Владимир Лопсонович Арданов даргын хүсэ хүдэлмэреэр үндэрлэн бодхоогдоhон түүхэтэй юм.
08.10.2021

Сойоты — коренные жители священных гор

Одним из коренных жителей горной Оки является сойот Бадма Хорлуевич Дондоков С 2006 по 2019 годы Бадма Хорлуевич работал в должности старшего аналитика по работе с коренным малочисленным народом Севера (сойот) Управления делами администрации муниципального образования «Окинский район». Именно здесь он приобрел солидный опыт работы в исполнительных органах власти и стал инициативным, умелым организатором и опытным специалистом.

Добавить комментарий

Добавлять комментарии могут только зарегистрированные и авторизованные пользователи.